AB kurumları, ABD ile ticaret anlaşmasında uzlaşı sağladı

Avrupa Birliği (AB) kurumları, AB-ABD ticaret anlaşmasının nihai şekline ilişkin müzakerelerde anlaşma sağladı.

AB Konseyi, Avrupa Parlamentosu (AP) temsilcileri ile AB-ABD ticaret anlaşmasına ilişkin yapılan müzakerelerde uzlaşı sağlandığını açıkladı.

Açıklamada, söz konusu düzenlemelerin, ABD'nin sanayi mallarına yönelik gümrük vergilerini kaldırdığı, belirli deniz ürünleri ile hassas olmayan tarım ürünleri için tarife kontenjanları ve indirilmiş tarifeler dahil tercihli pazar erişimi sağladığı ifade edildi.

- Koruma mekanizması

Açıklamada, anlaşmanın, ABD'den ithalatta yerli üreticilere ciddi zarar verebilecek ya da zarar verme riski taşıyan ani artışlara karşı AB'ye müdahale yetkisi tanıyan özel bir korunma mekanizması içerdiği belirtildi. Yeterli kanıtın ortaya konulması halinde ise AB Komisyonunun düzenlemenin uygulanmasını tamamen veya kısmen askıya alabileceği ifade edildi.

ABD'nin anlaşma kapsamındaki taahhütlerini yerine getirmemesi, anlaşmanın hedeflerini zedelemesi veya AB ile ticaret ve yatırım ilişkilerini olumsuz etkilemesi halinde, AB Komisyonunun anlaşmanın uygulanmasını tamamen ya da kısmen askıya alabileceği belirtildi.

Açıklamada, ABD'nin 31 Aralık 2026 itibarıyla AB'den ithal edilen çelik, alüminyum ve türev ürünlere yüzde 15'in üzerinde gümrük tarifesi uygulamaya devam etmesi halinde, AB Komisyonunun ABD'ye yönelik çelik ve alüminyum tavizlerini askıya alma yetkisine sahip olacağı kaydedilirken, düzenlemenin ayrıca yeni bir karar alınmaması halinde 2029 sonunda yürürlükten kalkmasını öngören bir sona erme maddesi içerdiği bildirildi.

Anlaşma, bu aşamadan sonra AP ve AB Konseyi tarafından onaylanmasının ardından AB Resmi Gazetesi'nde yayımlanarak yürürlüğe girecek.

- "AB taahhütlerine bağlı" mesajı

AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından, "Anlaşma anlaşmadır ve AB taahhütlerine bağlı kalmaktadır." paylaşımında bulundu.

"Avrupa Parlamentosu ile AB Konseyi arasında ABD'nin AB'ye yönelik sanayi ihracatında tarifelerin düşürülmesi konusunda varılan anlaşmayı memnuniyetle karşılıyorum." ifadesini kullanan von der Leyen, bunun AB-ABD anlaşması kapsamında verdiği sözü yakında yerine getirecekleri anlamına geldiğine işaret etti.

AB ile ABD arasındaki ticaret anlaşması görüşmeleri, Temmuz 2025'te İskoçya'daki ABD Başkanı Donald Trump'a ait Turnberry golf sahasında tamamlanmıştı.

Anlaşma kapsamında, AB ülkeleri ABD ürünlerine gümrük tarifesi uygulamamayı kabul etmiş, buna karşılık ABD'nin AB ürünlerine yüzde 15 tarife uygulayacağı açıklanmıştı. AB tarafının yapılan anlaşmanın onay sürecini halen tamamlayamaması ABD'nin tepkisini çekmişti.

Trump, 1 Mayıs'ta ticaret anlaşmasına uymadığı gerekçesiyle AB menşeli otomobil ve kamyonlara uygulanan gümrük vergisi oranının yüzde 25'e çıkarılacağını duyurmuştu. AB'ye ticaret anlaşmasındaki yükümlülüklerini yerine getirmesi için 4 Temmuz'a kadar süre tanıyan Trump, aksi takdirde AB'ye yönelik tarifelerin daha yüksek seviyelere çıkarılacağını bildirmişti.

AB ülkelerinin büyük kısmı Trump'ın tehdidinin ardından anlaşmanın hızla yasalaştırılarak yürürlüğe konulmasını isterken, AP temsilcileri, metne ABD tarafının anlaşmayı ihlal etmesi durumunda doğrudan yürürlüğe girecek çeşitli tedbir maddeleri eklenmesini talep ediyordu.