AB liderleri Avrupa güvenliği gündemiyle yarın Paris’te “acil” toplanacak

ABD ve Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik barış planı görüşmelerinden “dışlanma endişesi” taşıyan Avrupalı liderler Pazartesi günü “acil zirve” için Paris’te bir araya gelmeyi planlıyor.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un ev sahipliğinde Paris’te yapılacak toplantıya Almanya, İngiltere, İtalya, Polonya, İspanya, Hollanda ve Danimarka liderlerinin yanı sıra Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve NATO Genel Sekreteri Mark Rutte de katılacak.

Elysee kaynaklarından edinilen bilgilere göre, Macron, Ukrayna’daki durum ve Avrupa’daki güvenlik konuları konusunda Avrupa liderleri arasında gayrı resmi bir toplantıda istişarelerin başlatılmasını istedi.

Elysee Sarayı, istişare niteliğindeki gayrıresmi toplantıya ilk etapta Almanya, İngiltere, İtalya, Polonya, İspanya, Hollanda ve Danimarka liderleri ile Avrupa Birliği ve NATO yöneticilerinin katılacağını bildirdi. Elysee, girişimin Avrupa’da barış ve güvenlikle ilgilenen tüm ortakları bir araya getirmeyi amaçlayan toplantının “başka formatlara da genişletilebileceğini” vurguladı.

Fransa İnter Radyosu’na konuk olan Dışişleri Bakanı Jean Noel Barrot ise, “Cumhurbaşkanı Macron’un Pazartesi günü önemli Avrupa ülkelerini Avrupa güvenliği konusunda bir araya getireceğini” açıkladı.

–          ABD’nin Ukrayna özel temsilcisi Kellogg: “Avrupa görüşmelere doğrudan davetli olmayacak ama söz hakkı olacak”

Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenski Münih Güvenlik Konferansı’nda yaptığı konuşmada, “Avrupa silahlı kuvvetlerini yaratmanın zamanının geldiğine gerçekten inanıyorum. Kendi iyiliğiniz için harekete geçmenizi rica ediyorum. Avrupa’nın kendi garantileri sağlam olmadıkça Amerika (güvenlik) garantisi vermeyecek” ifadelerini kullanmıştı.

ABD’nin Ukrayna özel temsilcisi Keith Kellogg da Cumartesi günü, birkaç AB lideriyle yediği yemekte, “Önceki müzakerelerin çok fazla tarafın dahil olması nedeniyle başarısız olduğunu” söyledi ve Avrupalıların görüşmelere doğrudan davet edilmeyeceklerini ancak söz hakkı olacağını” iletti.

–          Macaristan ve Slovakya karşı çıktı

ABD Başkanı Donald Trump’ın 12 Şubat günü “Rusya ile Ukrayna konusunda barış görüşmelerine başlanacağını” duyurmasının ardından, Avrupa’nın birçok başkenti Kiev’e destek vererek hem Avrupa hem de Ukrayna’nın müzakere masasında olması yönünde açıklamalar yaptı.

Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa, “Ukrayna’daki barış ve Avrupa’nın güvenliği birbirinden ayrılamaz. Ukrayna ve AB olmadan, güvenilir ve verimli müzakereler ve kalıcı barış sağlanamaz” diye konuştu.

Budapeşte ve Bratislava gibi bazı başkentler ise Brüksel’in bu görüşüne karşı çıkan açıklamalarda bulundu.

AB içinde Donald Trump ve Vladimir Putin’e yakın bir lider olarak tanımlanan Macaristan Başbakanı Viktor Orban, X hesabından, “Brüksel’in katliamı gerektiği sürece destekleme tutumu ahlaki ve siyasi olarak kabul edilemez. Müzakere masasına oturmayı isteyemezsiniz. Bunu hak etmelisiniz! “Güç, iyi liderlik ve akıllı diplomasi ile” mesajını paylaştı.

Slovakya Başbakanı Robert Fico da Facebook’tan paylaştığı mesajda, Avrupa Birliği’nin, Biden yönetiminin Ukrayna konusundaki tutumunun “askeri çılgınlık” olduğunu iddia etti ve bu tutumu kopyaladığını ileri sürerek “AB’nin acizliği” olarak tanımladığı yaklaşımdan yakındı.

AB içindeki bölünmeyi sona erdirmek amacıyla AB liderleriyle temaslarını artıran dönem Başkanı Polonya’nın Başbakanı Donald Tusk X hesabından, “Mesaj açık. Ukrayna, Avrupa ve ABD tam olarak birleşmeli ve barış görüşmelerine girmelidir. Uluslararası durum o kadar ciddidir ki, güvenliğimiz konusunda iç kavgalara tahammülümüz yok” dedi.

–          Riyad’da olası Putin-Trump görüşmesi

ABD ve Rusya’dan üst düzey yetkililerin, ABD Başkanı Donald Trump ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasında olası bir görüşme için önümüzdeki hafta Suudi Arabistan’da bir araya gelmesi bekleniyor.

Hazırlıkların detayları henüz netleşmedi ancak, ulusal güvenlik danışmanlarının da bu görüşmelere katılması bekleniyor.