Küresel piyasalar Trump’ın yeni tarife açıklamalarıyla negatif seyrediyor

Küresel piyasalar, ABD Başkanı Donald Trump’ın yeni tarife açıklamaları ile ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz indirim sürecine ilişkin belirsizliklerin etkisiyle negatif seyrediyor.

ABD Başkanı Trump, 1 Ekim’den itibaren ithal ilaç, mutfak ve banyo dolabı, döşemeli mobilya ve ağır kamyonlar için uygulanacak gümrük vergisi oranlarını duyurdu.

Buna göre, tarife oranları, ABD’de üretim tesisi inşa etmeyen şirketlerin markalı veya patentli ilaç ürünleri için yüzde 100, mutfak ve banyo dolapları ve ilgili ürünler için yüzde 50, döşemeli mobilyalar için yüzde 30 ve ağır kamyonlar için yüzde 25 olarak belirlendi.

ABD’nin korumacı ticaret tutumu kapsamında attığı adımların ülkedeki enflasyon üzerindeki etkilere yönelik belirsizlikler varlığını korurken, söz konusu fiyat artışlarının kalıcı bir enflasyona dönüşebileceğine ilişkin riskler Fed’in işini zorlaştırıyor.

Dün açıklanan verilere göre, ABD ekonomisi yılın ikinci çeyreğinde, güçlü tüketici harcamaları ve yatırımların etkisiyle yüzde 3,8 ile tahminlerin üzerinde büyüme kaydetti. Böylelikle ülke ekonomisi, 2023’ün üçüncü çeyreğinden bu yana en güçlü büyüme performansını gösterdi.

Ülkede ilk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı 20 Eylül ile biten haftada 218 bine düşerek beklentilerin altında kaldı.

Fed kararlarını alırken temel gösterge olarak enflasyon ve istihdam verilerini dikkate alıyor. Para piyasalarındaki fiyatlamalarda istihdamdaki düşüşü işaret eden verilerin etkisiyle bir süredir güç kazanan Fed’in faiz indirim beklentileri dün gelen güçlü büyüme verilerinin ardından zayıfladı.

Bankanın ekim ayında 25 baz puan faiz indirimine gitmesi yüzde 87 ihtimalle fiyatlanırken, aralık toplantısında bankanın faiz indirim ihtimalleri dün açıklanan büyüme verilerinin ardından yüzde 58’e geriledi.

Bunların yanı sıra, bugün, Fed’in enflasyon göstergesi olarak dikkate aldığı ağustos ayına ilişkin kişisel tüketim harcamaları verisi yatırımcıların odağında bulunuyor.

– Fed yetkilileri para politikası konusunda ayrışıyor

Ekonomik verilerin yanı sıra Fed yetkililerinin açıklamaları da takip ediliyor. Bazı üyeler iş gücü piyasasını korumak için daha agresif faiz indirimleri gerektiğini savunurken, bazıları ise temkinli olunması gerektiğini dile getiriyor.

Başkan Trump’ın yeni atadığı Fed Yönetim Kurulu Üyesi Stephen Miran, merkez bankasının faiz oranlarını hızla düşürmemesi durumunda ekonomiye zarar verme riskiyle karşı karşıya olduğunu ifade etti.

Fed’in Denetimden Sorumlu Başkan Yardımcısı Michelle Bowman da iş gücü piyasası verilerinin beklenenden “daha kırılgan” bir tablo ortaya koyduğunu, enflasyonun ise hedefle uyumlu aralıkta olduğunu bildirdi.

San Francisco Fed Başkanı Mary Daly ise faiz oranlarının daha da düşürülmesi gerektiğini ancak tam istihdam ve fiyat istikrarı hedeflerine yönelik riskleri dengelemek için yavaş hareket edilmesinin uygun olacağını belirtti.

Chicago Fed Başkanı Austan Goolsbee, tarife kaynaklı enflasyon konusundaki endişelerinin de sürdürdüğünü ifade etti. Kansas City Fed Başkanı Jeff Schmid, Fed’in yakın zamanda tekrar faiz indirmesine gerek olmayabileceğinin sinyalini verdi.

– ABD’de endeks vadeli kontratlar yeni güne satıcılı başladı

New York Borsası’nda dün S&P 500 endeksi yüzde 0,50, Nasdaq endeksi yüzde 0,50 ve Dow Jones endeksi de yüzde 0,38 değer kaybetti. ABD’de endeks vadeli kontratlar da yeni güne de satıcılı başladı.

Dün açıklanan büyüme verileri sonrasında ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi gün içinde 5 baz puan yükselişle 4,20 seviyesini test etmesinin ardından yüzde 4,18 seviyesinden kapandı. Tahvil faizi yeni güne ise yatay seyirle başladı.

Dolar endeksi dün yüzde 0,7 yükselişle 98,5 seviyesinden günü tamamlarken, güne yüzde 0,2 düşüşle 98,4 seviyesinden başladı. Altının onsu yeni işlem gününde yüzde 0,1 düşüşle 3 bin 745 dolardan işlem görüyor.

– Avrupa’da gözler ECB Başkanı Lagarde’a çevrildi

Avrupa borsalarında dün negatif bir seyir öne çıkarken, bugün gözler Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde’ın Danimarka’nın başkenti Kopenhag’da yapacağı açıklamalara çevrildi.

Analistler, Lagarde’ın açıklamalarından alınacak sinyallerin piyasaların yönü üzerinde etkili olabileceğini belirterek, makroekonomik veri gündeminin sakin olduğunu söyledi.

Dün İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,39, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,43, Almanya’da DAX 40 yüzde 0,56 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,41 düştü. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar yeni güne hafif alıcılı başladı.

– Asya borsaları negatif seyrediyor

Asya tarafında Fed’in faiz indirim sürecine yönelik belirsizliklerin küresel risk iştahını törpülemesiyle negatif bir seyir öne çıkıyor.

Japonya’da ülkedeki enflasyon görünüme ilişkin çerçeve çizen Tokyo TÜFE, eylülde yıllık bazda yüzde 2,5 yükselişle beklentilerin altında arttı. Öte yandan, bir süredir bölgenin odağında olan Süper Tayfun Ragasa Hong Kong’da etkisini yitirdi.

Süper Tayfun Ragasa, dün sabah saatlerinden itibaren Çin’in güney kıyılarını etkilemeye başlarken Hong Kong Özel İdari Bölgesi ve Guangdong eyaletinde en üst düzey alarm durumuna geçilmişti.

Tayfun sebebiyle bölgede 1000’den fazla uçak seferi iptal edilmiş ve bazı tren seferleri durdurulmuştu. 11 saat süren alarmın ardından tayfunun batıya yönelerek şehirden uzaklaşmasıyla hayat normale döndü.

Bu gelişmelerle, kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,6, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,2 ve Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,5 ve Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 2,6 geriledi.

– Cumhurbaşkanı Erdoğan ile ABD Başkanı Trump görüşmesi gerçekleşti

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Beyaz Saray’daki Oval Ofis’te ABD Başkanı Donald Trump ile bir araya geldi. Görüşme 2 saat 20 dakika sürdü.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ABD’deki temaslarına ilişkin yaptığı açıklamada, ABD Başkanı Trump ile Beyaz Saray’da tarihi nitelikteki görüşmenin oldukça samimi bir ortamda geçtiğini belirterek, “Görüşmede, savunma sanayisinden ticarete, enerjiden bölgesel ve küresel sorunlara kadar çok sayıda konu ele alındı ve belirli konularda önemli mesafeler katedildi.” dedi.

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi günü yüzde 0,09 değer kazanarak 11.377,55 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,3 değer kaybetti.

Dolar/TL dün yüzde 0,1 artışla 41,4850’den kapanırken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,2 üzerinde 41,5670’ten işlem görüyor.

Analistler, bugün Türkiye’de veri gündeminin sakin olduğunu, dünyada ise ECB Başkanı Lagarde’ın konuşmasının yanı sıra ABD’de kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi ve Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 11.400 ve 11.500 puanın direnç, 11.300 ve 11.200 seviyelerinin destek konumunda olduğunu kaydetti.